دیدگاه امارات درباره سازگاری با جنگ دیجیتال و ظرفیتهای هوش مصنوعی
به گزارش کارگروه فناوری اطلاعات سایبربان؛ سازوکار زندگی روزمره تا زمانی که کسی سعی در مختل کردن یا حتی نابودی آن نداشته باشد، توجه چندانی را به خود جلب نمیکند. بنابر ادعای محمد الکویتی (Mohamed Al Kuwaiti)، رئیس شورای امنیت سایبری امارات متحده عربی، ایران شبکه برق امارات را هدف قرار داده و تلاش کرده تا سوابق دیجیتالی آن را پاک کند. او در «اجلاس رسانههای عربی» در دبی به ادعا کرد که سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، همزمان با حملات موشکی و پهپادی، هدایت یک تهاجم دیجیتالی را نیز بر عهده داشته است. او ضمن تشریح ادامه درگیریها، توضیح داد که سیستمهای دفاعی کشورش در حال تکامل هستند و مقابله با جنبههای تاریک فناوری، خوشبینی او را نسبت به هوش مصنوعی از بین نبرده است. در این خصوص رادیو مونوکل (Monocle) مصاحبهای با الکویتی انجام داد که به شرح زیر است:
«مونوکل: آیا چیزی در مورد حملات سایبری ایران شما را غافلگیر کرد؟
الکویتی: ما انتظار نشت دادهها و جاسوسی اطلاعاتی را داشتیم؛ انتظار سرقت، کلاهبرداری و تلاش برای ربودن اطلاعات را هم داشتیم. اما پیشبینی نمیکردیم که کسی به شبکه برق ما حمله کند و سعی در مختل کردن و نابودی آن داشته باشد، یا پایگاه دادههای دیجیتالی ما را هدف قرار دهد و همه چیز را پاک کند. همچنین انتظار نداشتیم چنین اتفاقاتی بلافاصله پس از آغاز درگیریها رخ دهد. ما از این ماجرا درس گرفتهایم و به همین دلیل است که اکنون قدرتمندتر از قبل ظاهر میشویم.
مونوکل: آیا این حملات سایبری همزمان با حملات موشکی و پهپادی انجام میشد؟
الکویتی: هر زمان که خبری از حملات پهپادی یا موشکهای بالستیک به زیرساختهای حیاتی مانند بخش انرژی، هوانوردی یا بهداشت و درمان میشنیدید، جنگ سایبری نیز در جریان بود تا بر شدت و تأثیر حمله فیزیکی بیفزاید. ما این وضعیت را فراتر از امارات و در ماجرای روسیه، اوکراین، استونی، اسرائیل و فلسطین نیز دیدهایم. موضوع تنها به عملیات روانی یا انتشار اطلاعات نادرست و گمراهکننده در شبکههای اجتماعی محدود نمیشود.
مونوکل: امارات از جنگ روسیه در اوکراین چه درسهایی گرفته است؟
الکویتی: ما در دو یا سه سال گذشته مانورهای سایبری و تمرینهای ملی برگزار کردهایم و تمام بخشها مورد ارزیابی قرار گرفتهاند. ما هر سناریویی را که به ذهنمان میرسد پوشش میدهیم: هوش مصنوعی در برابر انسان، هوش مصنوعی در برابر هوش مصنوعی و ماشینها در برابر زیرساختهای حیاتی. سال گذشته، مانور امنیت سایبری را در دبی با حضور نمایندگان ۱۳۳ کشور برگزار کردیم که برای هدفی واحد گرد هم آمده بودند: محافظت در برابر حملات سایبری. هفته جاری نیز مانور دیگری خواهیم داشت.
مونوکل: در زمینه نحوه محافظت از کشور در برابر این حملات، چه تغییراتی ایجاد شده است؟
الکویتی: این موضوع سه لایه دارد؛ برای محافظت از زیرساختهای حیاتی، ما بسیاری از سیاستها و الزامات انطباق را تغییر دادهایم. هنگام وقوع حمله، هوش مصنوعی الگو را شناسایی کرد و میتواند پیشدستانه جلوی آن را بگیرد. مورد دوم، بحث مشارکت و همکاری است. مالکیت بسیاری از این فناوریها در اختیار اشخاص ثالث در بخش خصوصی است. دقیقاً در همینجا بود که شاهد همبستگی و همکاری بودیم. شرکتهای خصوصی پیشقدم شدند و نشانههایی از موارد نفوذ امنیتی، الگوهای حمله و مشاهدات خود در سیستمهای ابری را با ما در میان گذاشتند؛ اقداماتی که به نفع همگان بود. آنچه بیش از همه اهمیت دارد، جامعه است. ما در امارات، برنامه آموزشی خود را تغییر دادهایم تا مباحث بیشتری درباره امنیت سایبری و هوش مصنوعی را در بر گیرد؛ تغییری که سطوح مختلف، از مهدکودک تا اتاقهای هیئتمدیره شرکتها را شامل میشود. ما دریافتهایم که فناوری جزء جداییناپذیر تمام فعالیتهای ماست و باید برای بهرهبرداری مثبت از آن آماده باشیم. بله، این فناوری جنبههای منفی هم دارد، اما ما برای مقابله با آنها آماده خواهیم شد.
مونوکل: برای کسانی که نگران آسیبهای احتمالی هوش مصنوعی هستند، چه پاسخ اطمینانبخشی دارید؟
الکویتی: من خوشبین هستم. این فناوری برای همه ما ارزش بسیاری به ارمغان خواهد آورد. هوش مصنوعی تاکنون جان انسانها را نجات داده و کاربرد آن در حوزه پزشکی تحولات چشمگیری ایجاد کرده است. البته اگر چارچوبهای حفاظتی، دستورالعملها و سیاستهای مناسبی نداشته باشیم، با ابهامات و خطراتی مواجه خواهیم شد؛ اما تصور نمیکنم که این موارد بر جنبههای مثبت آن سایه بیندازند. در نهایت، این فناوری توسط انسانها طراحی شده است؛ شاید برخی نیتهای سوء داشته باشند، اما اکثریت افراد از آن در جهت خیر و نیکی استفاده میکنند. این همان پیامی است که ما از امارات مخابره میکنیم: ما از این فناوری در راستای خیر و صلاح بشریت بهره میبریم.»