بازنگری پروژه مرکز داده هوش مصنوعی در امارات

به گزارش کارگروه بین‌الملل سایبربان، امارات متحده عربی بی‌سروصدا در حال بازنگری برنامه‌های خود برای یک پروژه مرکز داده هوش مصنوعی با ظرفیت ۵ گیگاوات است؛ پروژه‌ای که یکی از بزرگ‌ترین نمونه‌ها در نوع خود خارج از ایالات متحده محسوب می‌شود.

 این بازنگری پس از آن صورت می‌گیرد که وقوع جنگ ایران، موجب تجدیدنظر در نحوه و مکان احداث زیرساخت‌های حیاتی شده است.

این پروژه که در ابتدا قرار بود به‌صورت یک مجموعه یکپارچه به وسعت ۱۰ مایل مربع (۲۶ کیلومترمربع) در ابوظبی احداث شود، اکنون احتمالاً شامل شبکه‌ای از مراکز داده خواهد بود که در سراسر امارات توزیع شده‌اند.

به گفته مقامات، آن‌ها همچنین در حال بررسی راهکارهایی برای حفاظت بهتر از این تأسیسات در برابر حملات پهپادی و موشکی هستند؛ اقداماتی که شامل استفاده از سامانه‌های پدافند هوایی و احداث بخش‌هایی از تأسیسات در زیر زمین می‌شود. پیش‌ازاین، گزارشی درباره تغییرات احتمالی در طرح اولیه این پروژه منتشر نشده بود.

طرح‌های مربوط به پردیس هوش مصنوعی امارات و آمریکا که با مشارکت شرکت‌های فناوری آمریکایی در حال ساخت است، سال گذشته و در جریان سفر دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور وقت آمریکا، به این کشور ثروتمند حوزه خلیج‌فارس اعلام شد.

این پروژه نقشی محوری در جاه‌طلبی‌های امارات برای تبدیل‌شدن به یک قدرت جهانی در حوزه هوش مصنوعی و گذار اقتصاد این کشور از وابستگی به نفت ایفا می‌کند. هدایت این پروژه بر عهده شرکت (42G) است؛ شرکتی فعال در حوزه هوش مصنوعی که تحت کنترل شیخ طحنون بن زاید آل نهیان، مشاور امنیت ملی امارات و برادر رئیس‌جمهور این کشور، قرار دارد.

امارات متحده عربی در ازای دسترسی به تراشه‌های هوش مصنوعی انویدیا و سایر فناوری‌های پیشرفته ایالات متحده، پذیرفت که روابط خود را در حوزه هوش مصنوعی با چین قطع کند و در مراکز داده آمریکاییِ طرح استارگیت (Stargate) سرمایه‌گذاری نماید. استارگیت یک سرمایه‌گذاری مشترک میان شرکت‌های اوپن‌ای‌آی (OpenAI)، اوراکل (Oracle) و سافت‌بانک (SoftBank) برای ایجاد زیرساخت‌های هوش مصنوعی است.

مشخص نیست که مقامات اماراتی تا چه حد به نهایی کردن طرح جامع جدید نزدیک شده‌اند یا اینکه تغییرات پیشنهادی تا چه اندازه ممکن است بر هزینه‌های ساخت و زمان‌بندی پروژه تأثیر بگذارد.

عملیات اجرایی فاز نخست این پروژه که یک خوشه محاسباتی یک‌گیگاواتی با بودجه ۳۰ میلیارددلاری و موسوم به استارگیت امارات است، سال گذشته آغاز شد و قرار است نخستین بخش از ظرفیت آن (به میزان ۲۰۰ مگاوات) در سال جاری عملیاتی شود. به گفته لری الیسون، رئیس هیئت‌مدیره و مدیر ارشد فناوری شرکت اوراکل (که در این پروژه با شرکت (42G)همکاری می‌کند)، این پروژه پس از تکمیل، ظرفیت کافی برای اتصال تمامی نهادهای دولتی و مؤسسات تجاری امارات به پیشرفته‌ترین مدل‌های هوش مصنوعی جهان را خواهد داشت. 

گروه جی ۴۲ اعلام کرد که کار بر روی محوطه هوش مصنوعی طبق برنامه پیش می‌رود.

این شرکت بدون ارائه جزئیات بیشتر گفت: 

جزئیات این پروژه مطابق با استانداردهای امنیتی، انعطاف‌پذیری و عملیاتی موردانتظار از زیرساخت‌های حیاتی در این مقیاس، در معرض بررسی مداوم است.

شرکت اوپن‌ای‌آی اعلام کرد که با امارات متحده عربی برای دستیابی به چشم‌انداز هوش مصنوعی خود همکاری می‌کند و پیشرفت خوبی در زیرساخت‌ها و اولویت‌های پذیرش موردنیاز برای اجرای آن داشته است.

مقامات اماراتی اندکی پس از آنکه تهران در تلافی حملات هوایی ایالات متحده و اسرائیل علیه ایران، شروع به شلیک موشک و پهپاد به همسایگان خلیج‌فارس که میزبان نیروهای آمریکایی هستند، کرد، شروع به بررسی برنامه‌های زیرساخت هوش مصنوعی خود کردند.

در حملات ماه مارس، دو مرکز داده آمازون وب‌سرویس (AWS)در امارات متحده عربی و یک مرکز دیگر در بحرین آسیب دیدند. بر اساس آخرین به‌روزرسانی‌های وب‌سایت این شرکت، خدمات رایانش ابری آن در منطقه همچنان با اختلال مواجه است.

در ماه آوریل، نیروهای مسلح ایران با انتشار ویدیویی هشدار دادند که پروژه استارگیت امارات (Stargate UAE) نیز یک هدف احتمالی است. این ویدیو شامل نقشه‌ای بود که ظاهراً محل ساخت این مجموعه را نشان می‌داد و با این عبارت همراه بود: (هیچ‌چیز از دید ما پنهان نمی‌ماند.)

دو فرد مطلع، موقعیت مکانی این پروژه را در محلی نزدیک به پایگاه هوایی الظفره تأیید کردند؛ مکانی که پیش‌تر به‌صورت عمومی اعلام نشده بود. این پایگاه که در حومه ابوظبی واقع شده، میزبان نیروهای آمریکایی است و در جریان جنگی که از ماه فوریه آغاز شده، هدف حمله قرار گرفته است.

دنیل بنعیم که در دوران ریاست‌جمهوری جو بایدن به‌عنوان معاون دستیار وزیر امور خارجه آمریکا در امور شبه‌جزیره عربستان فعالیت می‌کرد، گفت:

 این درگیری برای کشورهای حوزه خلیج‌فارس که مدت‌ها خود را به‌عنوان پناهگاه‌های امن معرفی می‌کردند حکم یک زلزله اقتصادی را داشته است.

بنعیم که پژوهشگر مؤسسه خاورمیانه (یک اندیشکده مستقر در واشنگتن) است، افزود:

 ایجاد تغییرات برای مقاوم‌سازی زیرساخت‌های حیاتی، امری حیاتی و ضروری است. هر کشوری در منطقه به دنبال راهکارهایی برای کاهش ریسک خواهد بود تا بتواند به شرکا و سرمایه‌گذاران بین‌المللی اطمینان خاطر دهد.

به گفته یک مدیر اجرایی صنعت و فرد دیگری که در جریان جزئیات این موضوع قرار دارد، انتظار می‌رود فاز نخست ساخت‌وساز در پردیس هوش مصنوعی امارات طبق برنامه پیش برود، هرچند تغییراتی برای محافظت از این سایت در برابر حملات هوایی در آن اعمال خواهد شد. آن‌ها گفتند که احتمالاً ادامه پروژه در چندین مکان مختلف توزیع و اجرا خواهد شد.

علاوه بر ساخت‌وساز در زیر زمین، مقامات در حال بررسی انتقال تأسیساتِ حاوی حساس‌ترین داده‌ها مانند داده‌های مورداستفاده ارتش به درون کوه‌ها هستند. در ایالات متحده، چین و اروپا، مراکز داده‌ای در معادن متروکه، پناهگاه‌های دوران جنگ سرد یا غارها ساخته شده‌اند.

امارات متحده عربی که در جنوب شرقی شبه‌جزیره عربستان واقع شده، عمدتاً دارای زمینی مسطح و بیابانی است؛ بااین‌حال، رشته‌کوه‌هایی در بخش‌هایی از شمال و شمال شرق این کشور و در امارت‌های رأس‌الخیمه و فجیره امتداد دارند.

در طراحی مجدد این پروژه، سامانه‌های پدافند هوایی از جمله رهگیرهای پهپاد و موشک و تجهیزات جنگ الکترونیک (اخلالگر) نیز در نظر گرفته شده‌اند. سایر اقدامات احتمالی شامل استفاده از بتن مقاوم در برابر انفجار و افزودن سیستم‌های پشتیبان برق و سرمایش است.