به گزارش کارگروه فناوری اطلاعات سایبربان، سازمان همکاری و توسعه اقتصادی (OECD) خواستار رویکردی مسئولانه و سیستماتیک به هوش مصنوعی مولد (GenAI) در آموزش عالی شد و هشدار داد که سیاستها، مدیریت و پشتیبانی نهادی نتوانستهاند با سرعت پذیرش این فناوری همگام شوند.
آخرین گزارش آموزشی این سازمان نشان میدهد که هوش مصنوعی مولد از یک پدیده نوظهور به استفاده تقریباً جهانی در بین دانشجویان تبدیل شده است. در بریتانیا، استفاده از این فناوری در مقطع کارشناسی از ۶۶ درصد در اوایل سال ۲۰۲۴ به ۹۵ درصد در سال ۲۰۲۶ افزایش یافته است، در حالی که نظرسنجیهای مشابه، پذیرش آن را در بین دانشجویان آلمانی بالای ۹۰ درصد نشان میدهد.
در سراسر اتحادیه اروپا، به طور متوسط ۷۲ درصد از دانشجویان در طول سه ماه گذشته در سال ۲۰۲۵ از هوش مصنوعی مولد استفاده کردهاند، از جمله ۵۳ درصد برای آموزش رسمی، اگرچه پذیرش آن از تقریباً ۹۰ درصد در استونی تا کمی بیش از نیمی از آنها در ترکیه متغیر بوده است.
کارکنان دانشگاهی نیز هوش مصنوعی مولد را پذیرفتهاند، هرچند با سرعت کمتری. در سطح جهانی، ۶۱ درصد از دانشگاهیان در ۲۸ کشور گزارش دادهاند که به صورت هفتگی از آن استفاده میکنند، اما تنها ۱۷ درصد خود را کاربران پیشرفته یا متخصص میدانند. بیشترین استفاده همچنان بر وظایف روزمره مانند تهیه پیشنویس، ویرایش، خلاصهسازی و تهیه مطالب آموزشی متمرکز است.
میزان پذیرش نیز بر اساس رشته تحصیلی متفاوت است، به طوری که علوم، مهندسی و تجارت عموماً اعتماد و استفاده بیشتری نسبت به هنر و علوم انسانی گزارش میدهند، در حالی که تفاوتها بر اساس جنسیت، پیشینه اجتماعی-اقتصادی و منابع نهادی همچنان پابرجاست.
سازمان همکاری و توسعه اقتصادی (OECD) هشدار میدهد که مدیریت نهادی با پذیرش گسترده همگام نبوده است. بسیاری از دانشجویان و کارکنان همچنان به ابزارهای هوش مصنوعی مصرفی رایگان متکی هستند زیرا دانشگاهها هنوز جایگزینهای نهادی امنی ارائه نکردهاند. در بریتانیا، تنها ۳۸ درصد از موسسات در سال ۲۰۲۶ به طور فعال ابزارهای هوش مصنوعی مولد را در اختیار دانشجویان قرار دادند، اگرچه این میزان افزایش قابل توجهی نسبت به ۹ درصد دو سال قبل نشان میدهد.
یک نظرسنجی یونسکو نشان داد که تنها ۱۹ درصد از موسسات شرکتکننده سیاستهای رسمی هوش مصنوعی را اتخاذ کردهاند، در حالی که ۴۲ درصد دیگر هنوز در حال توسعه آنها هستند. طبق گفته سازمان همکاری و توسعه اقتصادی، این امر دانشجویان و کارکنان را به تصمیمگیریهای فردی در مورد مسائلی مانند حریم خصوصی، حق نشر، اخلاق و استفاده مناسب دانشگاهی وا میدارد.
برای حمایت از پذیرش مسئولانه، سازمان همکاری و توسعه اقتصادی پنج حوزه سیاستگذاری اولویتدار را شناسایی میکند: راهنمایی برای استفاده مسئولانه، انطباق و تدارکات هماهنگ، توسعه مهارتهای هوش مصنوعی، جمعآوری شواهد از طریق ارزیابی و پشتیبانی از ابزارهای آموزشی تخصصی.
مثالها شامل راهنمایی ملی در استرالیا، ایرلند و فنلاند؛ تدارکات مشترک در فرانسه و هلند؛ آموزش کارکنان در آلمان، کره جنوبی و سوئیس؛ و برنامههای آزمایشی کنترلشده برای ارزیابی نتایج آموزشی است.
این گزارش تضمین دسترسی به دستگاهها، اتصال و ابزارهای هوش مصنوعی امن، سرمایهگذاری در توسعه کارکنان، اجرای استانداردهای حریم خصوصی و ایمنی، حمایت از تحقیقات و حفظ نظارت معنادار انسانی در کنار جایگزینهای غیر هوش مصنوعی را توصیه میکند.
