آموزش نبرد هوایی به هوش مصنوعی

به گزارش کارگروه فناوری اطلاعات سایبربان؛ هوش‌های مصنوعی تاکنون با پیشرفت‌های بسیاری مواجه بوده‌اند. برای مثال موفق شده‌اند قهرمان‌های بازی‌های شطرنج و گو را شکست دهند. همچنین مدتی قبل نیز توانستند بر بازیکنان حرفه‌ای 2 سرگرمی ویدئویی «دوتا 2» (Dota 2) و «استارکرفت 2» (StarCraft 2) غلبه کنند. با وجود این تاکنون هیچ الگوریتمی توسعه داده نشده است که بتواند، انسان را در نبرد تن‌به‌تن هوایی جنگنده‌ها شکست بدهد.

جنگ‌افزارهای مدرن به‌گونه‌ای تحول پیدا کرده‌اند که همکاری انسان و ماشین در آن‌ها افزایش یافته است. به همین منظور سازمان دارپا قصد دارد نبردهای هوایی را به حالتی کاملاً خودمختار تبدیل کند. این کار سبب بهبود زمان واکنش سامانه‌ها خواهد شد و به خلبانان فرصت می‌دهد تا روی نبردهای بزرگ‌تر و مسائل اساسی‌تری تمرکز کنند.

مسئله سپردن جنگ‌های هوایی تن‌به‌تن به هوش مصنوعی، کمتر به این نوع نبردها مرتبط است. این‌گونه نبردها باید در آینده کمتر شده و بیش از هر چیز به خلبانان اعتمادبه‌نفس بدهد که سامانه‌های خودمختار توانایی مدیریت پیچیده‌ترین و سخت‌ترین جنگ‌ها را دارد.

به محض اینکه خلبان‌های انسانی جدید یاد می‌گیرند چگونه بلند شده، فرود بیایند و مسیریابی کنند، در مانورهای مبارزه هوایی شرکت کرده و نبرد در این حوزه را آموزش می‌بینند. برخلاف باور عموم، خلبانان جدید جنگنده‌ها، شیوه مبارزه تن‌به‌تن هوایی را یاد می‌گیرند؛ زیرا این مسئله نشان‌دهنده میزان اعتمادبه‌نفس و عملکرد آن‌ها است.

به‌منظور شتاب‌دهی به روند تبدیل خلبانان، از مرحله یک اپراتور هواپیما، به سطح فرمانده میدان نبرد و این که انسان در زمینه نبردهای پویای هوایی بتواند برای سپردن وظایف به کابین بدون سرنشین، یا نیمه خودمختار، به این فناوری اعتماد کند؛ هوش مصنوعی، ابتدا باید ثابت کند که در خصوص انجام دادن این کار توانمند است.

سازمان دارپا به منظور دستیابی به هدف بالا پروژه‌ی «تحول نبرد هوایی» (ACE¹) را راه‌اندازی کرد. هدف از این پروژه افزایش سطح اعتماد سربازها به فناوری مبارزاتی خودمختاری است. این پروژه با استفاده از همکاری انسان-ماشین در زمینه مبارزات تن‌به‌تن هوایی در قالب یک رقابت پیگیری می‌شود.

دن جاورسک (Dan Javorsek)، یکی از مقامات نیروی دریایی و مدیر برنامه طرح تحول نبرد هوایی در دفتر فناوری راهبردی گفت:

توانایی اعتماد به خودمختاری بسیار حیاتی است؛ زیرا ما به سمت آینده‌ای حرکت می‌کنند که تجهیزات سرنشین دار و بدون سرنشین با یکدیگر همکاری می‌کنند. چشم‌انداز ما از آینده این است که هوش مصنوعی، در نبردهای تن‌به‌تن هوایی تصمیمات لحظه‌ای را می‌گیرد. این ویژگی به افزایش سطح ایمنی خلبان کمک می‌کند. همچنین باعث می‌شود آن‌ها به شیوه‌ی مؤثرتری، تعداد بیشتری از سامانه‌های خودمختار را در یک شبکه، سازمان‌دهی کنند.

طرح تحول نبرد هوایی، یکی از چندین برنامه دارپا برای به کارگیری چشم‌انداز «نبرد موزاییکی» (mosaic warfare) است. در نبرد موزاییکی، مفهوم نبرد از اولویت روی توانمندسازی سامانه‌های سرنشین دار-که زمان و بودجه‌ی بسیاری برای توسعه نیاز دارند- به ادغام سیستم‌های سرنشین دار و جنگ‌افزارهای بدون سرنشین نسبتاً ارزان قیمت تغییر می‌کند. این خصیصه سرعت توسعه، به کارگیری و بروزرسانی را افزایش داده، امکان به بهره‌مندی از جدیدترین فناوری‌ها را به منظور مقابله با تهدیدات فراهم می‌کند.

پیوند جنگنده‌های سرنشین دار با سامانه‌های خودمختار کم‌هزینه، موزاییک را به وجود می‌آورد. محلی که قطعات فردی، به منظور ایجاد اثرات متفاوت و جایگزینی سریع در صورت نابودی یا نیاز به سامانه‌های قوی‌تری، قابیلت سازمان‌دهی مجدد دارند.

در قالب طرح تحول نبرد هوایی، هوشی مصنوعی در حوزه قوانین نبرد تن‌به‌تن هوایی آموزش داده خواهد شد. درست به مانند خلبانی انسانی که این مسئله را آموزش می‌بیند، این کار با مانورهای ساده و در سناریوهایی یک‌به‌یک آغاز می‌شود.

با وجود این که رفتارها به شدت غیرخطی هستند، نبرد تن‌به‌تن یاد شده از اهداف مشخص و تعریف شده، نتیجه قابل‌اندازه‌گیری و محدودیت فیزیکی ذاتی دینامیک هواپیماها بهره می‌برد. در نتیجه یک بستر خوب برای آزمایش سامانه‌ای تاکتیکی پیشرفته خودمختار وجود دارد. به مانند آموزش انسان‌ها، چندین کارشناس روی نحوه یادگیری هوش مصنوعی نظارت خواهند داشت تا بهترین نتیجه‌ی ممکن حاصل شود.

1. _{Air Combat Evolution}